Termolezja
Termolezja inaczej przegrzanie nerwu jest procedurą przeciwbólową podczas której uszkodzony nerw poddaje się działaniu wysokiej temperatury (70–90°C). Metoda ta rekomendowana jest dla pacjentów cierpiących na dolegliwości bólowe kręgosłupa szyjnego, piersiowego i lędźwiowego w chorobie zwyrodnieniowej stawów kręgowych, neuropatiach, neuralgiach oraz w przerzutach nowotworowych. Czas trwania zabiegu termolezji wynosi od 15 od 30 minut i uzależniony jest od liczby i lokalizacji korzeni nerwowych poddawanych procedurze. Termolezję wykonuje się w znieczuleniu miejscowym pod kontrolą USG lub RTG. Podczas zabiegu ortopeda wprowadza do ciała pacjenta, a dokładnie w miejsce uszkodzonego korzenia nerwowego specjalną igłę zakończoną elektrodą. Przepływ prądu o częstotliwości fal radiowych powoduje termiczne uszkodzenie zakończeń nerwowych przewodzących ból najczęściej w obrębie stawów międzywyrostkowych lub odnogi przyśrodkowej rdzeniowej gałęzi grzbietowej. Efekty zabiegu widoczne są po około 3-4 tygodniach. Termolezję cechuje wysoki stopień skuteczności znoszenia dolegliwości bólowych wynoszący 60%, małoinwazyjność procedury oraz wyskoki poziom bezpieczeństwa dla pacjenta. Pacjenci poddawani zabiegowi termolezji nie wymagają hospitalizacji i najczęściej opuszczają oni szpital po 2-3 godzinach po wykonaniu zabiegu.
Kriolezja
Kriolezja zwana jest inaczej zamrożeniem lub hibernacją nerwów albowiem polega ona na zablokowaniu przewodzenia impulsów nerwowych za pomocą niskiej temperatury (do -70°C). Zabieg kriolezji wykonywany jest jest przezskórnie w znieczuleniu miejscowym, a dzięki zastosowaniu kontroli USG lub RTG, lekarz ma możliwość określenia dokładnej lokalizacji uszkodzonego nerwu. W trakcie zabiegu ortopeda za pomocą specjalnej sondy wprowadza się w okolicę uszkodzenia tkanki nerwowej gaz, najczęściej podtlenek azotu o niskiej temperaturze, co w efekcie wywołuje zniszczenie struktury wewnętrznej nerwu i zablokowanie przewodzenia bodźców, w tym przede wszystkim bólu. Czas trwania zabiegu wynosi on od 30 do 60 minut i uzależniony jest od wielkości zamrażanego nerwu oraz ilości nerwów poddawanych procedurze. Zabieg cechuje minimalna inwazyjność procedury, wysoki stopień skuteczności eliminacji dolegliwości bólowych ok. 70% jak również bezpieczeństwo zabiegu ponieważ w jego trakcie nie dochodzi do zniszczenia struktury nerwu, a blokada ma charakter odwracalny. Kriolezję stosuje się w znoszeniu wszelkiego rodzaju dolegliwości bólowych kręgosłupa, w szczególności u pacjentów z chorobą zwyrodnieniową oraz u chorych z bólami różnego pochodzenia (neuralgicznymi, pooperacyjnymi, nowotworowymi, poamputacyjnymi). Zabiegom kriolezji poddawani są również pacjenci dotknięci zespołami bólowymi w przebiegu takich chorób jak łokieć tenisisty/golfisty czy zespół bolącego barku. Kriolezja jest zabiegiem, który w większości przypadków nie wymaga hospitalizacji w związku z tym pacjent wraca do domu tego samego dnia. Zabieg kriolezji jest bezpieczny dla samego pacjenta i rzadko kiedy dochodzi do powikłań w postaci odmrożeń lub podrażnienia skóry w miejscu wkłucia. Rekonwalescencja po zabiegu kriolezji przebiega w szybki sposób niemniej jednak przez pierwsze 2 miesiące po zabiegu rekomendowane jest unikanie aktywności wiążących się z przeciążeniami dla kręgosłupa.
W Szpitalu na Klinach zabiegi termolezji i kriolezji wykonuje dr Krzysztof Zapałowicz.